Instabiel metselwerk herstellen. Verantwoord of niet?

Veel gebouwen en woningen vertonen metselwerkschade. Vaak gaat het om esthetische schades zoals smalle scheurtjes door temperatuurbelasting of er worden plaatselijk schilfers van bakstenen afgedrukt. Spannender is het wanneer metselwerkdelen ‘buiken’ of zelfs uitvallen.

Risico’s van vallend metselwerk in kaart

Omdat vallend metselwerk gevaar oplevert voor de omgeving en mogelijk ook voor de stabiliteit van andere materialen in de buitenschil van het gebouw, heeft de overheid aan gemeenten opgedragen om deze risico’s in kaart te brengen. Dit is vooral gedaan door de eigenaren van gebouwen die tot de ‘risicogroep’ behoren te verplichten deze risico’s te laten inventariseren. Hierbij wordt gebruik gemaakt van het protocol ‘Constructieve veiligheid bestaande metselwerkbuitenspouwbladen’.

Metselwerk herstellen of vervangen

Wanneer uit de inventarisatie blijkt dat er risico’s zijn, vindt in de regel aanvullend onderzoek plaats, onder andere naar de draagconstructie en de verankering van het buitenspouwblad. Bij geconstateerde gebreken komt dan de vraag aan de orde of het metselwerk kan worden hersteld of moet worden vervangen.

De hefboomproef

Een veel toegepaste en relatief eenvoudige herstelmethode is het bijplaatsen van renovatiespouwankers. Of dit mogelijk is, hangt onder andere af van de kwaliteit van het metselwerk. Dit kan door het Bouw Advies Centrum op locatie worden beoordeeld, onder andere met een genormaliseerde proef volgens NEN EN 1052-5 ‘Beproevingsmethoden voor metselwerk –bepaling van de hechtsterkte met de hefboomproef’. Hierbij wordt het metselwerk plaatselijk open gemaakt, waarna stenen – die alleen nog met de lintvoeg aan het metselwerk zijn gehecht – worden belast met een speciaal ontworpen hefboom. De kracht bij breuk wordt geregistreerd.

Bekijk de video

Bij onvoldoende hechtkracht tussen de bakstenen is het risico van instabiliteit aanwezig, ook na het bijplaatsen van renovatiespouwankers. Het metselwerk zal dan moeten worden vervangen.

Michiel von Balluseck, Bouw Advies Centrum

Tot slot

In onze blogs roeren we allerlei onderwerpen aan waar je als eigenaar en/of beheerder van vastgoed tegenaan loopt. Wat is jouw grootste ergernis of probleem op onderhoudsgebied? Mail het ons en wie weet geven we in een volgende blog antwoord.